Not tanımları ve sözlük

Her notun ne anlama geldiği, oranların neyi ölçtüğü ve raporlarımızda geçen terimler.

Not tanımları

Notlar kredi riskine ilişkin geleceğe dönük görüşü yansıtır; D dışındaki notlar bir olgu değil, değerlendirmedir. “+” ve “−” işaretleri AA’dan CCC’ye kadar notun kendi harf grubu içindeki göreli konumunu gösterir.

AAA En yüksek kredi kalitesi: Finansal yükümlülüklerini karşılama gücü en güçlü düzeydedir; olumsuz ekonomik koşullardan etkilenmesi beklenmez.
AA Çok yüksek kredi kalitesi: Yükümlülüklerini karşılama gücü çok güçlüdür; en yüksek nottan küçük ölçüde ayrılır.
A Yüksek kredi kalitesi: Yükümlülüklerini karşılama gücü güçlüdür; ekonomik ve sektörel koşullardaki olumsuz değişimlere üst notlardan daha duyarlıdır.
BBB Yeterli kredi kalitesi: Yükümlülüklerini karşılama gücü yeterlidir; olumsuz koşullar bu gücü zayıflatabilir. BBB−, yatırım yapılabilir seviyenin alt sınırıdır.
BB Spekülatif: Yakın vadede yükümlülüklerini karşılayabilir; iş, finans ve ekonomi koşullarındaki belirsizliklere açıktır.
B Yüksek derecede spekülatif: Bugün yükümlülüklerini karşılayabilir; olumsuz koşullarda karşılama gücü belirgin biçimde zayıflayabilir.
CCC Önemli kredi riski: Yükümlülüklerin karşılanması büyük ölçüde iş ve finans koşullarının olumlu gitmesine bağlıdır.
CC Temerrüt riski yüksek: Yükümlülüklerini ödeyememe olasılığı şu anda yüksektir.
C Temerrüt riski çok yüksek: Yükümlülüklerini ödeyememe olasılığı çok yüksektir; temerrüde yakındır.
D Temerrüt: Finansal yükümlülüklerden en az biri zamanında ödenmemiştir.

Puan aralıkları, kategoriler ve kısa vadeli karşılıklar not skalasında.

Oranların tanımı

Finansal puanın 27 oranı (Altman Z’’ dahil) 7 gruptadır. Oranların eşikleri ve tek tek ağırlıkları yayımlanmaz. Ara dönemde akış kalemleri (satışlar, kâr, giderler) yıllıklandırılır. Hesaplanamayan oran puandan ve azamiden düşer.

Likidite · finansal puandaki payı %18,8

Kısa vadeli borçların dönen varlıklarla karşılanma gücü.

Cari OranDönen varlıklar ÷ kısa vadeli yabancı kaynaklar
Asit-Test Oranı(Dönen varlıklar − stoklar − gelecek aylara ait giderler − diğer dönen varlıklar) ÷ kısa vadeli yabancı kaynaklar
Nakit Oranı(Hazır değerler + menkul kıymetler) ÷ kısa vadeli yabancı kaynaklar
Net İşletme Sermayesi / Aktif(Dönen varlıklar − kısa vadeli yabancı kaynaklar) ÷ aktif toplamı
Stok / Dönen VarlıkStoklar ÷ dönen varlıklar (stoğu olmayan firmada hesaplanmaz)

Finansal Yapı · finansal puandaki payı %23,4

Varlıkların ne ölçüde borçla finanse edildiği ve borcun vadesi.

Yabancı Kaynak / AktifKısa ve uzun vadeli yabancı kaynaklar ÷ aktif toplamı
KVYK / Yabancı KaynakKısa vadeli yabancı kaynaklar ÷ toplam yabancı kaynaklar
Finansal Borç / ÖzkaynakKısa ve uzun vadeli finansal borçlar ÷ özkaynaklar
Net Finansal Borç / FAVÖK(Finansal borçlar − hazır değerler − menkul kıymetler) ÷ yıllık FAVÖK
Duran Varlık / Devamlı SermayeDuran varlıklar ÷ (uzun vadeli yabancı kaynaklar + özkaynaklar)
MDV / ÖzkaynakNet maddi duran varlıklar ÷ özkaynaklar

Faaliyet Etkinliği · finansal puandaki payı %14,1

Alacak, stok ve varlıkların ne kadar hızlı nakde döndüğü.

Alacak Tahsil SüresiTicari alacaklar ÷ yıllık net satışlar × 365 gün
Stok Devir SüresiStoklar ÷ yıllık satışların maliyeti × 365 gün (stoğu olmayan firmada hesaplanmaz)
Nakit Dönüşüm SüresiAlacak tahsil süresi + stok devir süresi − ticari borç ödeme süresi
Aktif Devir HızıYıllık net satışlar ÷ aktif toplamı

Kârlılık · finansal puandaki payı %18,8

Satışlardan, varlıklardan ve özkaynaktan elde edilen kâr.

Brüt Kâr MarjıBrüt satış kârı ÷ net satışlar
FAVÖK MarjıFaiz, amortisman ve vergi öncesi kâr ÷ net satışlar
Net Kâr MarjıDönem net kârı ÷ net satışlar
Aktif Kârlılığı (ROA)Yıllık net kâr ÷ aktif toplamı
Özkaynak Kârlılığı (ROE)Yıllık net kâr ÷ özkaynaklar

Borç Ödeme Gücü · finansal puandaki payı %12,5

Faaliyet kârının faiz ve borç ödemelerini karşılama gücü.

Faiz KarşılamaYıllık FAVÖK ÷ finansman giderleri
Finansman Gideri / Net SatışFinansman giderleri ÷ net satışlar
Borç Servis KarşılamaYıllık FAVÖK ÷ (finansman giderleri + kısa vadeli finansal borçlar)
Banka Kredileri / Net SatışKısa ve uzun vadeli banka kredileri ÷ yıllık net satışlar

Büyüme · finansal puandaki payı %6,3

Satışların ve özkaynağın enflasyonun üstünde büyüyüp büyümediği.

Reel Satış BüyümesiNet satışların bir önceki yıla göre büyümesi, dönemin enflasyonundan arındırılmış
Reel Özkaynak BüyümesiÖzkaynağın bir önceki yıla göre büyümesi, dönemin enflasyonundan arındırılmış

Altman Z’’ · finansal puandaki payı %6,3

Finansal sıkıntı riskinin bileşik göstergesi.

Altman Z’’ (gelişmekte olan piyasalar)3,25 + 6,56 × net işletme sermayesi / aktif + 3,26 × birikmiş kârlar / aktif + 6,72 × faiz ve vergi öncesi kâr / aktif + 1,05 × özkaynak / yabancı kaynaklar

Sözlük

Altman Z’’: Dört mali tablo oranından oluşan bileşik gösterge; gelişmekte olan piyasalar için uyarlanmış biçimi finansal puanın bir kalemidir.
Banka Kredi Dosyası: Bankanın kredi değerlendirmesine yardımcı dosya: model notu ve temerrüt olasılığı, notun bileşenleri, kredi komitesi kararı, mali tablolar ve evrak listesi. Bankanın kredi kararının yerine geçmez.
FAVÖK: Faiz, amortisman ve vergi öncesi kâr: faaliyet kârına dönemin amortismanı eklenerek bulunur.
Findeks: Kredi Kayıt Bürosu’nun kredi ve çek risk raporları; derecelendirmede bilgi kaynağıdır, notun kendisi değildir.
Görünüm: Kredi komitesinin notun orta vadede yönüne ilişkin görüşü: pozitif, durağan, negatif ya da izleniyor.
Kısa vadeli not: Uzun vadeli notun bir yıla kadar olan yükümlülükler için karşılığı (A-1+ … D).
Kredi komitesi: Analistin dosyasını inceleyen, dört ölçütle değerlendiren ve notu onaylayan kurul.
Mizan: Bir dönemdeki bütün hesapların borç ve alacak toplamlarını ve bakiyelerini gösteren liste; analizin ana veri kaynağı.
Model notu: Yayımlanmış yönteme göre 1000 puan üzerinden hesaplanan ve kredi komitesinin onayladığı not.
Nakit dönüşüm süresi: Stoğa ve alacağa bağlanan paranın ticari borçlar düşüldükten sonra kaç günde nakde döndüğü.
Net finansal borç: Kısa ve uzun vadeli finansal borçlardan hazır değerler ve menkul kıymetler düşülerek bulunur; eksi değer net nakit demektir.
Nitel değerlendirme: Sektör, ortaklık ve yönetim, kurumsal yönetim, operasyon ve finansal esneklik konularında 29 soruluk değerlendirme; notun 300 puanlık bileşeni.
Not tavanı: Bazı durumlarda (ör. özkaynağın eksiye düşmesi) puandan bağımsız olarak notun çıkabileceği en yüksek basamak.
Reel büyüme: Enflasyondan arındırılmış büyüme; satışlar ve özkaynak için hesaplanır.
Temerrüt olasılığı: Bir nota eşlenen, firmanın önümüzdeki on iki ayda yükümlülüklerini yerine getirememe olasılığının göstergesi.
Yönetim Kurulu Finansal Sağlık Raporu: Yönetim kurulu için hazırlanan rapor: bugünkü finansal durum, bütçe ve fiili, nakit akışı projeksiyonu, zayıf noktalar ve öneriler.

Kavramların ayrıntılı anlatımı, formülü ve örneği: Bilgi bankası.